Toplumcu Demokrasi Partisi (TDP) milletvekili adayı Prof. Dr. Mehmet Çakıcı, Kuzey Kıbrıs’ta daha iyi bir gelecek için ekonomik, sosyal ve siyasi alanda kapsamlı reformların hayata geçirilmesi gerektiğini vurguladı.
Ekonomik sorunlardan kamu yönetimindeki aksaklıklara, Meclis’teki siyasi gerilimden toplumun ruhsal sağlığına kadar birçok konuda değerlendirmelerde bulunan Çakıcı, mevcut sorunların ertelenmemesi gerektiğini belirtti. Çakıcı, ülkedeki potansiyelin doğru politikalarla değerlendirilmesi halinde çocuklara ve gençlere çok daha iyi bir gelecek bırakılabileceğini ifade etti.
Hakikat TV’de Ümit Bahşi’nin konuğu olan Çakıcı, ülkedeki en büyük sorunların başında ekonomik sıkıntıların ve artan yoksulluğun geldiğini belirterek, ekonomik yapının değiştirilmesi ve uzun yıllardır beklenen reformların hayata geçirilmesi gerektiğini söyledi.
“EN BÜYÜK SORUNUMUZ EKONOMİK SORUNLAR VE ARTAN YOKSULLUK”
Ülkedeki ekonomik sorunlara dikkat çeken Çakıcı, yoksulluğun arttığını ve ülkeye giren kara paranın da ekonomik yapı açısından değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Kuzey Kıbrıs ekonomisinin gelir kaynaklarının sınırlı olduğuna işaret eden Çakıcı, turizm ve eğitim sektörlerinin ekonomik yapıda belirleyici bir konumda bulunduğunu kaydetti. Turizmde beş yıldızlı otellerin, eğitim sektöründe ise büyük üniversite sahiplerinin öne çıktığını belirten Çakıcı, ekonomik gelirin belirli çevreler etrafında yoğunlaştığına dikkat çekti.
Yerel üretimin ve küçük sanayinin sınırlı kaldığını ifade eden Çakıcı, ekonominin büyük ölçüde hizmet sektörüne dayandığını belirtti. Gelir kaynaklarının doğru vergilendirilmemesinin toplumun ekonomik refahını olumsuz etkilediğini kaydeden Çakıcı, ekonomik sıkıntılar nedeniyle birçok kişinin devlet memurluğuna yöneldiğini, gençlerin de güvenli bir iş arayışına girdiğini söyledi.
Çakıcı, ülkede ekonomik dönüşümün sağlanamaması halinde mevcut sorunların devam edeceği uyarısında bulundu.
“15 YILDIR KONUŞTUĞUMUZ REFORMLAR HÂLÂ YAPILMADI”
Ekonomik sorunların çözümü için uzun yıllardır dile getirilen reformların hayata geçirilmediğini belirten Çakıcı, statükonun korunmasının ülkenin gelişimini engellediğini ifade etti.
Türkiye ile yapılan ekonomik protokollerde de çeşitli reform başlıklarının yer aldığını dile getiren Çakıcı; döviz bürolarının ve forex işlemlerinin kontrol altına alınması, kaçak yapılaşmanın düzeltilmesi, vergi reformu ve tarım reformu gibi konuların önemine işaret etti.
Kayıt dışı ekonomik faaliyetlerin ve sermaye hareketlerinin denetlenmesi gerektiğini belirten Çakıcı, ekonomik yapının şeffaflaştırılmasının önemini vurguladı. Yapısal reformların ertelenmesinin toplumun yaşam koşullarını doğrudan etkilediğini ifade etti.
“DEVLET DAİRELERİNDE İŞLER KİŞİLERİN İNİSİYATİFİNE BAĞLI”
Kamu yönetimindeki sorunlara da dikkat çeken Çakıcı, demokratik yapının, hukuk sisteminin ve devlet düzeninin giderek kötüleştiğini kaydetti.
Devlet dairelerinde işlemlerin zorlaştığını, bürokratik engellerin arttığını belirten Çakıcı, bazı kararların kurumsal kurallar yerine kişilerin inisiyatifine bağlı olarak şekillendiğini söyledi.
Kamu hizmetlerinde öngörülebilirliğin ve kurumsal işleyişin önemine işaret eden Çakıcı, kişisel tercihlere bağlı bir sistemin vatandaşları zor durumda bıraktığını ifade etti. Devlet mekanizmasının daha etkin, şeffaf ve hesap verebilir bir yapıya kavuşturulması gerektiğini kaydetti.
“MECLİS’TE KAVGA, GÜRÜLTÜ VE HAKARETLER ÖNE ÇIKIYOR”
Siyasetin niteliğinde de gerileme yaşandığını ifade eden Çakıcı, Meclis’teki tartışma kültürünü eleştirdi.
Geçmiş dönemlerde yasaların ve siyasi fikirlerin daha kapsamlı biçimde tartışıldığını belirten Çakıcı, Rauf Denktaş, Ferdi Sabit Soyer ve Mustafa Akıncı dönemlerine atıfta bulunarak Meclis’teki siyasi atmosferin değiştiğini ifade etti.
Çakıcı, günümüzde Meclis’te kavga, gürültü, patırtı ve hakaretlerin öne çıktığını belirterek siyasi kurumların niteliğinin güçlendirilmesi gerektiğine dikkat çekti.
KIBRIS TÜRK TOPLUMUNDA RUHSAL SAĞLIK ALARMI
Çakıcı’nın açıklamalarında öne çıkan başlıklardan biri de toplumun ruhsal sağlığına ilişkin paylaştığı veriler oldu.
Kıbrıs Türk toplumu üzerinde gerçekleştirildiğini belirttiği araştırmalara değinen Çakıcı, depresyon oranının yüzde 25,3-25,4 seviyesinde olduğunu, kaygı bozukluğu oranının ise yüzde 12’ye ulaştığını söyledi. Bu oranların dünya genelindeki yüksek seviyeler arasında bulunduğunu savunan Çakıcı, toplumun ciddi bir ruhsal sorun yüküyle karşı karşıya olduğunu ifade etti.
Patolojik kumar oranının Avrupa’da yaklaşık yüzde 1, Asya’da ise yüzde 2 düzeyinde olduğunu belirten Çakıcı, Kıbrıs Türk toplumunda bu oranın yüzde 4,6 olarak ölçüldüğünü aktardı.
Uyuşturucu kullanımına ilişkin verileri de paylaşan Çakıcı, 2003 yılında yüzde 3 olarak ifade edilen oranın 2019-2020 döneminde yüzde 9 seviyesine yükseldiğini belirterek artışa dikkat çekti.
Çakıcı ayrıca, disosiyatif belirtilerin görülme oranının yüzde 12, psikolojik travma oranının ise yüzde 19 düzeyinde olduğunu söyledi. Avrupa’da psikolojik travma oranının yüzde 9’un altında olduğunu belirten Çakıcı, alkol bağımlılığının da ülkedeki önemli sorunlardan biri olduğunu kaydetti.
Liselerde alkolü en az bir kez deneme oranının yüzde 80 civarında olduğunu ifade eden Çakıcı, bu oranın Avrupa’daki oranlarla benzerlik gösterdiğini söyledi.
Çakıcı’nın paylaştığı bu istatistikler, programda aktardığı araştırma verilerine dayanmaktadır; oranların kapsamı, ölçüm yöntemi ve karşılaştırılabilirliği ayrıca değerlendirilmelidir.
“İNSANLARDA ÖFKE, MEMNUNİYETSİZLİK VE MUTSUZLUK GÖRÜYORSUNUZ”
Ekonomik sıkıntılar ile ruhsal sorunlar arasında bağlantı kuran Çakıcı, depresyon, kaygı bozukluğu, kumar bağımlılığı, uyuşturucu kullanımı ve alkol sorunlarının birlikte değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Toplumdaki ruhsal sorunların gündelik yaşama da yansıdığını belirten Çakıcı, insanlarda öfke, memnuniyetsizlik ve mutsuzluğun giderek daha görünür hale geldiğini ifade etti.
İnsanlarla yapılan günlük sohbetlerde mutsuzluk ve çökkünlük ifadelerinin sıkça duyulduğunu kaydeden Çakıcı, ülkedeki genel ruh halinin toplumsal ve ekonomik koşullardan bağımsız düşünülemeyeceğini vurguladı.
Kıbrıs’ın doğal güzellikleri ve yaşam koşulları bakımından yaşanabilir bir ülke olduğunu belirten Çakıcı, mevcut potansiyelin değerlendirilebilmesi için ekonomik, sosyal ve siyasi sorunların çözülmesi gerektiğini söyledi.
