Avrupa Parlamentosu , 2025 Yılı Türkiye Raporu’nu Strasbourg’da yapılan oylamada 107’ye karşı 381 oyla kabul etti. Oylamada 171 parlamenter çekimser kaldı.
Bağlayıcılığı bulunmayan raporda, Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki Gümrük Birliği’nin güncellenmesine şartlı destek verilirken, Kıbrıs sorunu konusunda iki devletli çözümden vazgeçilmesi çağrısı yinelendi.
Mavi Vatan ve Ege vurgusu
Raporda, Türkiye’nin “Mavi Vatan” doktrini ve Yunanistan ile Güney Kıbrıs’ın egemenlik haklarını ihlal ettiği iddiaları yer aldı. Metinde, Yunanistan’ın Ege Denizi’nde karasularını 12 deniz miline çıkarma hakkı olduğu savunularak, Türkiye’nin “casus belli” tutumundan duyulan endişe dile getirildi.
Stratejik iş birliği ve reform beklentisi
Belgede, jeopolitik gelişmeler ışığında AB-Türkiye iş birliğinin önemi vurgulandı. Türkiye’nin NATO müttefiki olduğu hatırlatılarak; göç yönetimi, terörle mücadele ve enerji güvenliği gibi alanlardaki rolüne dikkat çekildi. Ayrıca Türkiye’nin ev sahipliği yaptığı yaklaşık 2,7 milyon mülteciye yönelik çabaları takdirle karşılandı.
2018 yılından bu yana donmuş durumda olan üyelik müzakereleriyle ilgili olarak ise AP, Türkiye’nin reformlar konusunda “siyasi irade eksikliği” gösterdiğini savundu. Müzakerelerin yeniden başlaması için hukukun üstünlüğü ve demokratik süreçlerde somut ilerleme kaydedilmesi gerektiği belirtildi.
Vize ve yaptırım konuları
Schengen vizesi sürecine ilişkin Türkiye’ye kalan son altı kriteri yerine getirme çağrısı yapılırken, hizmet pasaportlarının kullanımına dair eleştiriler metne yansıdı. Öte yandan, Adalet Bakanı Akın Gürlek’e yönelik yaptırım çağrısı ve yargı sistemine dair eleştiriler de nihai raporda yer buldu.
Türkiye ise AB’nin üyelik sürecinde “ahde vefa” ilkesine uymadığını ve ilişkilerin bazı üye ülkelerin ikili sorunlarının gölgesinde kaldığını savunuyor.
