Dr. Elçin Başol, Lübnan’ın özellikle müzakere süreçleri açısından kritik bir başlık olduğuna dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı:
“Lübnan kritik bir konu. Özellikle müzakereler açısından da kritik bir konu. İsrail için Lübnan, daha doğrusu Hizbullah bir varoluşsal mesele. Yani burada Güney Lübnan’ın Gazze’ye birebir dönüşmesinden çok, İsrail’in Gazze’de geliştirdiği savaş mantığının Lübnan’a uyarlanması riski var.”
“HEDEF SADECE ÖRGÜT DEĞİL, TÜM ALAN”
Başol, İsrail’in askeri hedef tanımını genişlettiğini belirterek savaşın kapsamına ilişkin şu değerlendirmeyi yaptı:
“Yani hedef sadece bir örgütü zayıflatmak değil burada. O örgütün hareket ettiği tüm toplumsal, coğrafi ve psikolojik alanı yaşanmaz hale getirmek. Netanyahu’nun son açıklamalarında da aslında şunu gördük; güvenlik bölgesini güçlendirmekten bahsediyor. Yani doğuya doğru genişletmekten söz ediyor. Ordunun Litani’ye kadar olan hattı bir ‘öldürme alanı’ gibi tarif ediyor.”
“TAMPON BÖLGE STRATEJİSİ”
İsrail’in klasik sınır savunmasının ötesine geçtiğini ifade eden Başol, sahadaki yaklaşımın dönüşümüne dikkat çekti:
“İsrail’in fiilen güneyde tampon bölge mantığıyla ilerlemesi, bunun artık klasik sınır savunması olmadığını gösteriyor. Bu aslında orayı dönüştürmeye çalışan bir savaş anlayışı. Tıpkı Gazze’de olduğu gibi.”
“GAZZE’DEKİ MODEL LÜBNAN’A TAŞINIYOR”
Gazze’deki operasyonların zamanla genişlediğini hatırlatan Başol, benzer bir sürecin Lübnan’da da görülebileceğini söyledi:
“Gazze’de sorun tam olarak buydu. Hamas’ı yok etme hedefi zamanla askeri bir operasyondan çıkıp sivil hayatın altyapısını, yerleşim dokusunu ve geri dönüş imkanını da vuran bir toplam yıkım pratiğine dönüştü. Şimdi Güney Lübnan’da kullanılan dilde aynı zihniyetin izlerini görüyoruz. Güvenlik bölgesi, temizlik, ilerleme, genişletme gibi ifadeler kullanılıyor. Bir hareketi yalnızca silahlı kapasite olarak değil de onu besleyen coğrafya olarak görmeye başladığınız anda, savaş örgütle değil alanla yapılmaya başlanır.”
“GAZZELEŞME SADECE YIKIM DEĞİL”
Başol, “gazzeleşme” kavramının yalnızca fiziksel yıkımla sınırlı olmadığını vurguladı:
“Burada ‘gazzeleşme’ derken sadece bina yıkımını anlamamak gerekiyor. Asıl mesele bir bölgenin kalıcı güvensizlik coğrafyasına dönüştürülmesi. İsrail bunu Güney Lübnan için yapmaya çalışıyor.”
“LİTANİ’YE KADAR GÜVENLİK KUŞAĞI”
Sahadaki gelişmelere de değinen Başol, somut risklere işaret etti:
“Son haftalarda yüz binlerce kişi yerinden edildi. Bazı köyler büyük ölçüde yıkıldı. Litani’ye kadar uzanan bir güvenlik kuşağından açık açık söz ediliyor. Bu tehlike artık teorik değil.”
“AMAÇ YENİ BİR SİYASAL COĞRAFYA OLUŞTURMAK”
İsrail’in nihai hedefinin yalnızca askeri olmadığını belirten Başol, şu ifadeleri kullandı:
“İsrail’in asıl stratejik iddiası Hamas’ı ya da Hizbullah’ı bitirmek değildi. Sınırın karşı tarafında kendi lehine yeni bir siyasal düzen ve coğrafya oluşturmak. Çünkü bu tür örgütler sadece askeri hedef değil; aynı zamanda toplumsal aidiyet, travma, öfke ve kimlik üretiyor.”
“FİKİRLER BOMBALANAMAZ”
Gazze’de yapılan açıklamaların bu gerçeği ortaya koyduğunu belirten Başol şöyle konuştu:
“İsrail’in ordu sözcülerinin ‘Hamas bir fikirdir’ noktasına gelmesi bunu gösteriyor. Fikirleri bombalayamazsınız ama onları barındıran toplumları cezalandırabilirsiniz. Sorun da tam olarak burada başlıyor.”
SONUÇ: “GAZZE’NİN AYNISI DEĞİL AMA AYNI MANTIK”
Dr. Elçin Başol değerlendirmesini şu sözlerle tamamladı:
“Güney Lübnan tam anlamıyla Gazze olmayabilir ama Gazze’deki savaş aklının Lübnan versiyonu çoktan şekillenmeye başladı. Bunun adı bir örgütü bitirmekten çok, sınırın ötesindeki toplumsal ve siyasi alanı kalıcı biçimde bastırmak. Yani burada gazzeleşme riski var. Bu sadece yıkımın benzemesi değil, savaşın mantığının benzemesi bakımından da çok önemli.”
